Mafya usulü

Mafya veya polisiye filmlerinde gördüğümüz bir sahne vardır. Yakaladıkları adam yüzünü soğuk su dolu kaba sokar çıkartırlar. Ya da heyecanlanınca hep deriz ya “git yüzünü soğuk suyla yıka kendine gelirsin” diye. Buz gibi soğuk nehre düşüp de kurtulan kişilerin hikayesini de duymuşsunuzdur.

Refleks içsel, doğuştan veya dışarıdan gelen uyarılara karşı bedeni korumak için gelişen istem dışı mekanizmadır. Bize sinirlerin ne derece iyi çalıştığını da gösteren refleksler, nöroloji muayenesinde kullanılır. Çok ilginç bir refleks var insan bedeninde. Aslında tüm memeli canlılarda olan, insanda şiddeti daha az olan ve acil durumda ortaya çıkan bir refleks: Dalış Refleksi (Diving Reflex).

İnsan yüzünün, soğuğu algılayan reseptör yani sinyal yakalayıcıları var. Soğuk su, yüze temas ettiği zaman bu reseptörler ile uyarı, yüzdeki sinirlerle beyne iletilir. Beyin acil bir durum olduğunu düşünür, sinirlerle kalbe ileti yollar ve kalbi yavaşlatır. Kalbi yavaşlatırken tansiyonu yani kan basıncını arttırır, bacak ve kolda kan akımını yavaşlatır, amaç kalbi ve beyni korumaktır. Bir de nefes almayı durdurur, çünkü boğulma durumunda nefes alamadığınızı hissettiğinizde derin nefes almaya çalışırsınız. Oysa nefes alma kesilirse akciğerlere su dolmaz, yani boğulmadan kurtarır sizi bu refleks.

Memeli hayvan olan balina, fok, penguenlerde de bu refleks var, hatta ampibik refleks de deniyor. Sebebi de karadaki kalp atım hızını suya girince düşürerek adaptasyon sağlaması. İnsanlarda ise boğulmaktan kurtaran acil durum refleksi.

Yapılan araştırmalarda insan kalp atımı 77 iken soğuk su dolu bir kaba yüzünü sokup yaklaşık 20 saniye bekleyince kalp atım hızı 65’lere düşmekte. Su soğuk değilse işe yaramıyor ya da su yerine soğuk suyu plastiklere doldurup yüze uygulanınca da aynı etkiyi yapmıyor. İlginç değil mi?

Sağlıkla kalın.

Leave a comment

Filed under Köşe Yazılarım

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s